اثربخشی آموزش مبتنی بر پذیرش و تعهد بر امید به زندگی مادران و سرزندگی تحصیلی دانش‌آموزان با آسیب‌های جسمی-حرکتی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه رواﻧﺸﻨﺎﺳﯽ و آموزش ﮐﻮدﮐﺎن اﺳﺘﺜﻨﺎﯾﯽ، داﻧﺸــﮑﺪه رواﻧﺸﻨﺎﺳــﯽ و علوم تربیتی، داﻧﺸــﮕﺎه آزاد اﺳــﻼﻣﯽ واﺣــﺪ ﺗﻬــﺮان ﻣﺮﮐــﺰی، ﺗﻬــﺮان، اﯾــﺮان

2 ﮔــﺮوه رواﻧﺸﻨﺎﺳــﯽ عمومی استثنایی ، داﻧﺸــﮑﺪه رواﻧﺸﻨﺎﺳــﯽ و علوم تربیتی، داﻧﺸــﮕﺎه آزاد اﺳــﻼﻣﯽ واﺣــﺪ ﺗﻬــﺮان ﻣﺮﮐــﺰی، ﺗﻬــﺮان، اﯾــﺮان

3 ﮔــﺮوه رواﻧﺸﻨﺎﺳــﯽ بالینی- تربیتی، داﻧﺸــﮑﺪه رواﻧﺸﻨﺎﺳــﯽ و علوم تربیتی، داﻧﺸــﮕﺎه آزاد اﺳــﻼﻣﯽ واﺣــﺪ ﺗﻬــﺮان ﻣﺮﮐــﺰی، ﺗﻬــﺮان، اﯾــﺮان

10.22037/jrm.2020.114525.2552

چکیده

مقدمه و اهداف: آموزش مبتنی بر پذیرش و تعهد یک درمان شناختی‌رفتاری موج سوم به‌شمار می‌آید که یکی از اهداف اصلی آن افزایش انعطاف‌پذیری روانی است که می‌تواند در راستای افزایش امید به زندگی و ارتقاء سلامت‌روان موثر باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش مبتنی بر پذیرش و تعهد بر شاخص‌های امید به زندگی مادران و سرزندگی تحصیلی دانش‌آموزان با آسیب‌های جسمی-حرکتی دارای هوش‌بهر بهنجار انجام شد.
مواد و روش‌ها: مطالعه حاضر یک طرح شبه آزمایشی با پیش‌آزمون و پس‌آزمون بود که در برهه زمانی مهر ماه لغایت اسفند ماه 98 انجام شد. بدین‌منظور 30 کودک مبتلا به آسیب‌های جسمی‌-‌حرکتی به همراه مادران-شان به‌روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و پس از احراز ملاک‌های ورود و اخذ رضایت آگاهانه مکتوب از والدین وارد فرایند پژوهش شدند. شرکت‌کنندگان با استفاده از روش تصادفی‌سازی بلوکی در قالب دو گروه 15 نفره آزمایش و کنترل تخصیص یافتند. گروه آزمایش طی 10 جلسه صد و بیست دقیقه‌ای هفتگی تحت درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد قرار گرفتند. شرکت‌کنندگان چک‌لیست جمعیت‌شناختی و پرسشنامه‌های امید به زندگی و سرزندگی تحصیلی را در سه برهه زمانی پیش، پس‌آزمون و پیگیری یک ماهه تکمیل نمودند. داده-های جمع‌آوری شده با استفاده از روش تحلیل واریانس با اندازه‌های تکراری در محیط نرم‌افزار اس‌پی‌اس‌اس فرمت 23 تجزیه‌ و‌ تحلیل شد.
یافته‌ها: نتایج اولیه نشان داد که اثربخشی مداخله درمانی بر بهبود دو شاخص امید به زندگی مادران و سرزندگی تحصیلی دانش‌آموزان در گروه آزمایش در مرحله پس‌آزمون معنادار بود (01/0>all p’s). همچنین نتایج ثانویه نشان داد که اثربخشی درمان تا مرحله فالوآپ یک ماهه پایدار ماند (05/0>all p’s).
نتیجه‌گیری: یافته‌های مطالعه حاضر همسو با پیشینه پژوهشی گویای اثربخشی آموزش مبتنی بر پذیرش و تعهد بر شاخص‌های روان‌شناختی کودکان و مادران بود. این یافته‌ها می‌تواند در حیطه کودکان با نیازهای خاص با کاربست‌های بالینی همراه باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The effectiveness of acceptance and commitment training on mothers' life expectancy and academic vitality of students with Physical-motor injuries

نویسندگان [English]

  • Tahereh Binaei Khajekini 1
  • Parisa Tjjalli 2
  • Mohamad Mehdi Shariatbagheri 3
1 Exceptional Children Psychology, Islamic Azad University, Tehran central Branch. Tehran, Iran
2 General- Exceptional Psychology, Department of Psychology, Islamic Azad University, Tehran central branch, Tehran, Iran
3 Clinical-Educational Psychology, Department of Psychology, Islamic Azad University Tehran central branch, Tehran, Iran
چکیده [English]

Background and Aims: Acceptance and commitment training is a third wave cognitive-behavioral therapy that one of its main goals is to increase mental flexibility which can be effective to increase the life expectancy and promote of mental health.
Materials and Methods: The present study was quasi experimental design with pre-test and post-test that was conducted between October 2019 and March 2020. For this purpose, 30 children with Physical-motor injuries with their mothers were selected by purposive sampling method and entered the research process after meeting the inclusion criteria and obtaining informed written consent from their parents. Participants were assigned to two experimental and control groups using block randomization method. The experimental group received 10 sessions of 120 minutes per week acceptance and commitment therapy. Participants completed demographic checklists and questionnaires of life expectancy and academic vitality in the three time periods of pre-test, post-test and three-month follow-up. The collected data were analyzed by repeated measures analysis of variance (rANOVA) in SPSS software format 23.
Results: Primary outcome showed that the effectiveness of training intervention on improving the two indicators of mothers 'life expectancy and students' academic vitality was significant in experimental group in post-test state (all p's

کلیدواژه‌ها [English]

  • Acceptance and commitment training
  • Life expectancy
  • Physical-motor injuries
  • Academic vitality

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 24 آذر 1399
  • تاریخ دریافت: 10 آبان 1399
  • تاریخ بازنگری: 19 آذر 1399
  • تاریخ پذیرش: 20 آذر 1399