اثربخشی تقویت حافظه کاری با آموزش کامپیوتری بر توجه مداوم دانش آموزان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی شناختی، پژهشکده علوم شناختی و مغز، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 دانشیار روانشناسی،دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی،‌ دانشگاه شهیدبهشتی ، تهران، ایران.

3 استاد عصب روانشناسی، پژهشکده علوم شناختی و مغز، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

10.22037/jrm.2021.114873.2622

چکیده

مقدمه و اهداف: توجه مداوم و حافظه کاری جزو عملکردهای اجرایی مغز هستند و مطالعات نشان داده است که این دو عملکردهای شناختی با یکدیگر همبستگی دارند اما با این حال عملکردهای شناختی دور محسوب می شوند. از طرفی دیگر مطالعات نشان می دهند اثر تقویت حافظه کاری به عملکردهای شناختی دور انتقال نمی یابد. با توجه به اهمیت توجه مداوم در عملکردهای زندگی روزانه مانند عملکرد تحصیلی و شغلی و همچنین برای پاسخگویی به تناقض موجود در پیشینه پژوهشی، هدف این پژوهش بررسی اثربخشی حافظه کاری بر بهبود توجه مدام بوده است.
مواد و روش ها: تعداد 32 دانش آموز پسر پایه هشتم با روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شده و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایشی (16 نفر) و گروه کنترل (16 نفر) گماشته شده اند. برای برای تقویت و آموزش حافظه کاری، برنامه نرم افزاری کامپیوتری آموزش dual n-back به مدت 12 جلسه 40 دقیقه ای در 4 هفته مورد استفاده قرار گرفته اند. جهت سنجش میزان حافظه کاری از آزمون های فراخنای ارقام و همچنین برای ارزیابی توجه مدام از آزمون کامپیوتری عملکرد مداوم استفاده شده است. سنجش پیش آزمون یک هفته قبل و سنجش پس آزمون یک هفته پس از دوره آموزش انجام شده اند.
یافته ها: نتایج با استفاده از تحلیل کوواریانس یک راهه نشان داده است که پس از دوره آموزش حافظه کاری، توجه مداوم (0.043=P) و حافظه کاری کلامی (0.033=P) شرکت کنندگان گروه آزمایشی به طور معناداری نسبت به گروه کنترل بهبود یافته اند اما تغییری در حافظه کوتاه مدت کلامی (0.236=P) به وجود نیامده است.
نتیجه گیری: بهبود توجه مداوم پس از آموزش حافظه کاری نشانگر انتقال دور اثر آموزش حافظه کاری به توجه مداوم بوده و موید دخیل بودن توجه مداوم در بخش مجری مرکزی حافظه کاری بوده است. از طرفی دیگر بهبود توجه مداوم و عدم تغییر ظرفیت حافظه کوتاه مدت کلامی بیانگر این بوده است که مکانیسم اثر آموزش حافظه کاری از طریق تقویت مجری مرکزی بعمل نموده است و نه از طریق افزایش ظرفیت حلقه آوایی حافظه کاری.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effectiveness of Working Memory Enhancement by Computerized Training on Sustained Attention of Students

نویسندگان [English]

  • Farzin Haqnazari 1
  • vahid nejati 2
  • Hamidreza Pouretemad 3
1 Ph.D. student of Cognitive Psychology, Institute for cognitive and brain sciences, Shahid Behseshti University, Tehran, Iran.
2 Associate professor of psychology, Department of Psychology and Educational Sciences,, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.
3 Professor of neuro-psychology, Institute for cognitive and brain sciences, Shahid Behseshti University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Background and Aims: Sustained attention and working memory are executive functions of brain and studies showed that these cognitive functions are correlated with each other but still considered as far cognitive functions. On the other hand, research showed that the working memory training effect does not transfer to far cognitive functions. Considering the importance of sustained attention in daily functions such as academic and occupational performance and also to answer the contradiction in the research literature, this study has aimed to investigate the effectiveness of working memory training on sustained attention.
Materials and Methods: 32 male students of eight grade of the middle school has selected by cluster random sampling method and has assigned randomly to two groups of the experiment (n=16) and control (n=16). Computerized dual n-back software has used for working memory training for 12 sessions that each lasted 40 minutes during 4 weeks. Computerized Continuous Performance Test and Digit Span test used for evaluating sustained attention and working memory respectively. The pre-test evaluation performed one week before and post-test evaluation executed one week after the training course.
Results: Finding using one-way covariance analysis has shown that after the working memory training course, sustained attention (P=0.043) and verbal working memory (P=0.033) of experimental group participants improved significantly compared to the control group but no changes happened to short-term verbal memory (P=0.236).
Conclusion: The improvement of sustained attention following working memory training has indicated that far transfer of the effect of working memory on sustained attention and has verified the involvement of sustained attention in the central executive component of working memory. On the other side, the improvement of sustained attention and no any change in short-term verbal memory implicates that the mechanism of action for working memory training is through the enhancement of central executive not an improvement in the phonological loop of working memory.

کلیدواژه‌ها [English]

  • cognitive enhancement
  • Sustained attention
  • Training
  • Working memory

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 08 بهمن 1399
  • تاریخ دریافت: 24 دی 1399
  • تاریخ بازنگری: 06 بهمن 1399
  • تاریخ پذیرش: 08 بهمن 1399